تصمیم آلمان برای ادامه اخراج افغانها به افغانستان، بحثهای تازهای درباره نحوه برخورد برلین با طالبان به راه انداخته است. به گزارش تاگسشاو، برای نخستینبار، فردی به افغانستان اخراج شده که نه سابقه کیفری دارد و نه حکم محکومیت قضایی؛ موضوعی که نشان میدهد دامنه اخراجها ممکن است در آینده گستردهتر شود.
الکساندر دوبرینت، وزیر کشور فدرال آلمان، پرواز اخیر اخراج به کابل را یک موفقیت سیاسی دانست. او گفت در میان ۳۱ مرد اخراجشده، بیشتر افراد دارای سابقه کیفری و خطرناک بودند، اما برای نخستینبار فردی نیز در این فهرست قرار داشت که مجرم شناخته نشده بود.
بحران اعتماد؛ همکاری فنی با طالبان یا تعامل غیرمستقیم؟
این اقدام با انتقاد شدید مخالفان دولت روبهرو شد. مارسل امریش، نماینده حزب سبزها در پارلمان آلمان، گفت که این تصمیم لکه ننگی بر سیاست بشردوستانه دولت فدرال است و اجرای آن تنها با یک معامله کثیف با طالبان امکانپذیر شده است.
وزارت کشور آلمان اما تأکید میکند که این سیاست بخشی از توافق ائتلافی میان احزاب دموکرات مسیحی (CDU)، سوسیال مسیحی (CSU) و سوسیال دموکرات (SPD) است. در این توافق، از سرگیری اخراجها به افغانستان، بهویژه برای مجرمان و افراد خطرناک، پیشبینی شده است.
دوبرینت میگوید که افغانستان مسئول پذیرش دوباره شهروندان خود است. با این حال، منتقدان اشاره میکنند که مقامهایی که با آلمان درباره بازگشت افراد مذاکره میکنند، در واقع نمایندگان طالبان هستند؛ گروهی که دولت آلمان آن را به رسمیت نمیشناسد و به دلیل نقض گسترده حقوق بشر، بهویژه محدودیتهای شدید علیه زنان و دختران، مورد انتقاد جهانی قرار دارد.
النا سینگر، سخنگوی وزارت کشور آلمان، در واکنش به این انتقادها گفت که برلین با طالبان همکاری سیاسی ندارد، بلکه تنها مذاکرات فنی برای اجرای روند بازگرداندن افراد انجام میدهد. او تأکید کرد که این تماسها صرفاً برای اجرای تصمیمهای اداری و توافق ائتلافی است.
در ماههای گذشته، تماسها میان مقامهای آلمانی و طالبان افزایش یافته است. همچنین به چند دیپلمات وابسته به طالبان اجازه ورود به آلمان داده شده است؛ اقدامی که حزب چپ آن را تناقض با سیاست اعلامی دولت درباره طالبان دانسته است.
کلارا بونگر، سیاستمدار حزب چپ، گفت دولت آلمان نمیتواند از یکسو طالبان را یک تهدید امنیتی بداند و از سوی دیگر برای سیاست داخلی خود با این گروه ارتباط برقرار کند.
موضوع اخراج افغانها تنها به دولت کنونی محدود نیست. نخستین پرواز اخراج پس از بازگشت طالبان به قدرت، در دوره دولت اولاف شولتس انجام شد. در آگست ۲۰۲۴، حدود ۲۸مجرم محکومشده با میانجیگری قطر به افغانستان بازگردانده شدند.
وزارت امور خارجه آلمان همچنان وضعیت حقوق بشر در افغانستان را وخیم ارزیابی میکند، اما روند اخراجها ادامه دارد. از زمان تغییر دولت در ماه مه گذشته تاکنون، ۲۰۴ مرد به افغانستان بازگردانده شدهاند.
وزیر کشور آلمان گفته است که این کشور ظرفیت انجام حداکثر سه پرواز چارتر در ماه را دارد. در حال حاضر حدود ۴۵۰ هزار شهروند افغان در آلمان زندگی میکنند و نزدیک به ۱۵ هزار نفر از آنان مشمول حکم خروج اجباری هستند.