پس از انتخابات ایالتی در برلین و مکلنبورگ-فورپومرن احزاب وارد مرحله رایزنی برای تشکیل دولتهای جدید شدهاند. در برلین چند ترکیب ائتلافی برای تشکیل دولت مطرح است و اختلافهای سیاسی میان احزاب میتواند روند مذاکرات را پیچیده کند. در مکلنبورگ-فورپومرن با وجود کسب بیشترین آرا از سوی AfD، این حزب شریکی برای تشکیل دولت ندارد و SPD در تلاش است ائتلاف جدیدی با حزب چپ و سبزها تشکیل دهد.
برلین؛ رقابت ائتلافها برای تشکیل دولت جدید
به گفته رسانه تاگزشاو، پس از انتخابات ایالتی برلین، تشکیل دولت جدید هنوز کاملا روشن نیست و دو گزینه اصلی روی میز قرار دارد. حزب چپ با ۲۵/۷ درصد آرا در جایگاه نخست قرار گرفته و پس از آن حزب دموکرات مسیحی (CDU) با ۱۸/۸ درصد، آلترناتیو برای آلمان (AfD) با ۱۶/۳ درصد، سبزها با ۱۴/۳ درصد و حزب سوسیالدموکرات (SPD) با ۱۲/۱ درصد قرار دارند. به این ترتیب، ائتلاف حاکم CDU و SPD اکثریت خود را از دست داده است.
از نظر تعداد کرسیها ائتلاف چپ، سبزها و SPD میتواند دولت تشکیل دهد. گزینه دیگر ائتلاف CDU، سبزها و SPD است. با این حال، حزب چپ به عنوان حزب پیروز انتخابات خواهان تشکیل دولت است و نامزد اصلی این حزب، الیف ارالپ، نیز این موضوع را پس از انتخابات اعلام کرده است. سبزها پیش از انتخابات تمایل خود را به ائتلافی به رهبری چپ اعلام کرده بودند، هرچند احتمال همکاری با CDU و SPD را نیز منتفی نکردهاند.
در صورت تشکیل ائتلاف چپ، سبزها و SPD، دستکم دو موضوع میتواند به مانع جدی تبدیل شود. نخست، مسئله واگذاری مالکیت شرکتهای بزرگ مسکن به بخش عمومی است؛ اقدامی که چپ و سبزها بر اساس نتیجه یک همهپرسی از آن حمایت میکنند، اما SPD با آن موافق نیست. موضوع دوم، اختلاف درباره مواضع حزب چپ در قبال اسرائیل، فلسطین و مسئله یهودستیزی است؛ موضوعی که به گفته یک کارشناس علوم سیاسی میتواند در مذاکرات میان احزاب حساسیت زیادی ایجاد کند.
نظرسنجیها نشان میدهد ۳۱ درصد از شرکتکنندگان ترجیح میدهند دولت آینده برلین را حزب چپ رهبری کند؛ ۲۸ درصد CDU و ۱۹ درصد سبزها را ترجیح دادهاند. همچنین ۴۶ درصد ائتلاف چپ، سبزها و SPD را مثبت ارزیابی کردهاند، در حالی که این رقم برای ائتلاف CDU، سبزها و SPD، ۳۳ درصد بوده است.
مکلنبورگ-فورپومرن؛ تلاش SPD برای تشکیل ائتلاف با حزب چپ و سبزها
در مکلنبورگ-فورپومرن مسیر تشکیل دولت نسبت به برلین روشنتر به نظر میرسد. حزب AfD با ۳۸/۲ درصد آرا بیشترین رای را به دست آورده، اما با توجه به نبود اکثریت و مخالفت سایر احزاب با همکاری با این حزب، امکان تشکیل دولت توسط AfD وجود ندارد. SPD با ۳۵/۵ درصد دوم شده و حزب چپ با ۶/۵ درصد و سبزها با ۵/۷ درصد وارد پارلمان ایالتی شدهاند. CDU با ۴/۹ درصد و BSW با ۴/۸ درصد از ورود به پارلمان بازماندهاند.
در چنین شرایطی، مانولا شِوِزیگ، نخستوزیر کنونی و عضو SPD، قصد دارد برای تشکیل ائتلافی متشکل از SPD، چپ و سبزها مذاکره کند. SPD پس از انتخابات رسما اعلام کرد که مذاکرات مقدماتی با این دو حزب را دنبال خواهد کرد و سبزها نیز آمادگی خود را برای مشارکت در چنین ائتلافی اعلام کردهاند.
با وجود نزدیکی سیاسی این سه حزب، برخی اختلافها نیز وجود دارد. حفاظت از اقلیم و نحوه ارزیابی سیاستهای مرتبط با پروژه «نورد استریم ۲» از جمله موضوعاتی است که پیشتر میان آنها اختلاف ایجاد کرده بود. نحوه تقسیم وزارتخانهها نیز یکی از مسائل مهم در مذاکرات خواهد بود.
در این ایالت، AfD در صورت ماندن در اپوزیسیون تنها فراکسیون مخالف دولت خواهد بود و از امکان ایجاد «اقلیت مسدودکننده» در برخی تصمیمهای پارلمان برخوردار است. در همین حال، شکست CDU و کسب تنها ۴/۹ درصد آرا، این حزب را با یکی از مهمترین بحرانهای انتخاباتی خود در این ایالت روبهرو کرده است.
