انتشار تازهترین گزارش مانیتور آموزشی بار دیگر وضعیت تحصیلی و چالشهای سیستم آموزشی در ایالتهای مختلف آلمان را در کانون توجه قرار داده است. این ارزیابی جامع که بر پایه بررسی ۹۸ شاخص کلیدی در ۱۳ حوزه آموزشی مختلف انجام شده، تصویر روشنی از جایگاه ایالتها ارائه میدهد. بر اساس این رتبهبندی، ایالت زاکسن مانند سالهای گذشته همچنان با اقتدار در جایگاه نخست آموزش آلمان ایستاده است. پس از زاکسن، ایالتهای بایرن، هامبورگ و بادنوورتمبرگ توانستهاند جایگاههای برتر جدول را به خود اختصاص دهند. در سوی مقابل و در انتهای جدول، ایالتهای نوردراین-وستفالن، زاکسن-آنهالت و برمن دیده میشوند که همچنان با ضعفهای ساختاری عمیقی دستوپنجه نرم میکنند.
چالشهای آموزشی در هسن بیشتر است
در این میان، ایالت هسن با یک پله نزول نسبت به سال گذشته، در جایگاه هفتم جدول ایستاده است. دلیل اصلی این افت، سبقت گرفتن ایالت زارلند و صعود آن به رتبه پنجم بوده است. با وجود این افت رتبه، هسن در یک حوزه عملکرد فوقالعادهای داشته و توانسته است در زمینه ادغام دانشآموزان مهاجر رتبه نخست کشور را به دست آورد. آمارها نشان میدهد که نرخ ترک تحصیل نوجوانان خارجی بدون دریافت مدرک در هسن به طور چشمگیری پایینتر از میانگین کشوری است و ارتباط میان پیشینه اجتماعی و موفقیت تحصیلی در این ایالت ضعیفتر از سایر مناطق آلمان است؛ موفقیتی که نشاندهنده تاثیر مثبت برنامههای حمایتی ایالتی در بخش ادغام اجتماعی است.
نقاط ضعف و چالشها
آلمان در حال تجربه تغییرات عمیق اقتصادی و اجتماعی است و همزمان با چهار تحول مهم روبهرو است: تغییرات جمعیتی، کربنزدایی، دیجیتالیشدن و جهانیزدایی. کاهش جمعیت در سن کار، افزایش نیاز به نیروی متخصص، گسترش هوش مصنوعی و تغییرات بازار کار از مهمترین چالشهای پیشرو هستند. در این شرایط، آموزش نقش مهمی دارد؛ زیرا آلمان برای تأمین نیروی متخصص، افزایش فرصتهای آموزشی و ادغام بهتر مهاجران به یک نظام آموزشی قویتر نیاز دارد. در کنار فرصتهای ایجادشده از مهاجرت و دیجیتالیشدن، خطرهایی مانند فقر آموزشی و استفاده بیش از حد کودکان از تلفنهای هوشمند نیز مطرح است. گزارش تأکید میکند که سرمایهگذاری در آموزش برای حفظ رشد اقتصادی، رفاه و مشارکت اجتماعی آلمان اهمیت اساسی دارد.
